New York Boek
OVERZICHTSBOEK
New York Boek
KLIK
voor andere strips van
Joost Swarte
NEW YORK BOEK
Joost Swarte
Scratch Books | 120 p. | € 27,90 (HC)
Staalkaart
Begin 2012 verscheen bij het toenmalige Oog & Blik Joost Swarte Bijna Compleet, een bundeling van stripverhalen van Joost Swarte. De Nederlander tekende prachtig in de door hemzelf van een naam voorziene Klare Lijn. Maar de plotlijnen van zijn kortverhaaltjes waren toch wat dunnetjes en bovendien werden de strips zonder enige context en op een te klein formaat gepresenteerd. Dan sprongen die enkele losse illustraties er veel meer uit. Kortom, een gemiste kans, zeker voor een man die niet alleen om zijn tekenkwaliteiten, maar ook om zijn vormgevingen en typografieën geroemd wordt.

Ondertussen zijn we vijf jaar verder en is Joost Swarte van Oog & Blik naar Scratch Books verkast. Daar verschijnt nu New York Boek, een bundeling van meer dan 450 schetsen, illustraties, 'spots' en covers voor The New Yorker. Het prestigieuze Amerikaanse weekblad staat al sinds de eerste verschijning in 1925 bekend om de mix van onder meer illustraties, literaire kortverhalen en culturele en politieke reportages. Tekenaars overal ter wereld zouden een been — handiger dan een arm — afstaan om in The New Yorker gepubliceerd te worden. Swarte is er al meer dan twintig jaar kind aan huis. Voor zijn covertekening Summer Reading, hernomen op de cover van dit boek, kreeg hij in 2008 een Award of Excellence van vakblad Communication Arts.

Gelukkig zijn er voor deze bundeling lessen getrokken uit Bijna Compleet. New York Boek is om te beginnen groter, mooi vormgegeven (zoals we ondertussen gewend zijn van Scratch Books) en wel geannoteerd. De tekenaar presenteert alle illustraties die hij voor het tijdschrift maakte chronologisch, met voorbereidende schetsen en correspondentiemateriaal erbij. Daarna krijgen de tekeningen zelf alle aandacht, telkens voorzien van uitleg over het verhaal of het nummer waarvoor ze gemaakt werden. Twee essays, onuitgegeven illustraties en foto's van Swartes atelier maken het boek compleet.

De herkomst van olijfolie, een dwarsdoorsnede van de Nederlandse maatschappij, de strijd tussen voortdurend muterende virussen in het menselijk lichaam, de altruïstische mierenmaatschappij, stemmen met je hart of je verstand: met zijn illustraties verluchtigt Swarte ook letterlijk de vaak niet eenvoudige artikels. Zijn heldere tekenstijl zorgt ervoor dat ze aangenaam leesbaar blijven. Daarbij staat niet alleen de esthetiek centraal, Swarte stelt zich in dienst van de illustratie en zit er ook niets mee in af en toe een knipoog toe te voegen. Zo bewijst hij dat hij het beste is in het vertellen van een verhaal in één tekening. Speaking of which: er staat welgeteld één stripplaat in dit boek, maar ook de zogenaamde 'spots', de kleine illustraties die doorheen het blad de artikels opvrolijken, vertellen een doorlopend verhaal(tje).

Swarte is een internationaal gewaardeerd kunstenaar en dat is grotendeels te danken aan zijn illustratiewerk. Dit boek is daar een prachtige staalkaart van.
WOUTER ADRIAENSEN --- november 2017